Ekteskap

I Giftas I meiner August Strindberg at det er verre at ei kvinne er utru, enn at ein mann er det, og at Nora i Ibsens Et dukkehjem er egoistisk som går ut av ekteskapet med Helmer. Eg meiner at det er like gale uansett kven av partane som er utru, men denne påstanden kjem jo og frå ei meir mannsdominert tid.

Eg meiner og at Nora ikkje er egoistisk når ho bryt ekteskapet med Helmer, fordi ho ikkje vil bli behandla som om var berre ei ”dokke”, altså at Helmer tenkjer at ho er hans til å bestemma over og at han behandlar ho nesten som om ho var eit barn.

I dag trur eg at stillinga til ekteskapet kan ha blitt litt svekka, i alle fall enkelte stader, sidan det no er fleire som vel å bu saman som sambuarar i staden for å gifte seg. Ekteskapet er vel kanskje ikkje nødvendig i alle høve, det kan jo og vera dyrt for enkelte å gifta seg, men for nokre spelar det kanskje inga rolle. Om ein skal gifta seg eller ikkje er no for tida meir frivilleg, og ikkje lika påtvunge som det var før i tida.

Vildanden

I dei siste norsktimane såg vi ein video av ei teaterførestelling av Henrik Ibsens Vildanden. I dette stykket kjem dr. Relling med påstanden om at viss ein tek livsløgna frå ein person, tek ein og lykka frå han. Det eg meiner om denne utsegna er at det faktisk kan vera noko med det, fordi at det som er sant er ofte noko som kan vera ubehageleg eller trist, som til dømes det som Hjalmar fikk vite av Gregers; at Grosserer Werle hadde vore i lag med kona til Hjalmar ein gong og kanskje derfor hadde gitt dei pengar utan at Hjalmar har fått vite om det. Eg trur og at det er mange som lever på slike livsløgner, spesielt i land der det er mykje rikdom og velstand, slik som her i landet.

Mi meining om dette stykket er at det var interessant å sjå på sjølv om det var litt gamaldags og svart-kvitt bilete, men at slutten var trist, fordi Hedvig døydde. Denne oppsetjinga synes eg at var god, fordi skodespelarane klarte å vekkja litt følelsar hos sjåarane og dei framførte stykket på ein god måte, synes eg.

Biletet er henta frå http://skule.stord.kommune.no/sagvaag/natmil_utstyr.htm

Det høgre skulevesen

I essayet ”Det høgre skulevesen” meiner Aasmund Olavsson Vinje at det ikkje er det å lesa bøker som gir kunnskap, men at ein må oppleva livet for å få det. Han meiner at dei boklærde berre vidareførar det som andre meiner og seier i dei bøkene som vert lesne. Han argumenterar for synet sitt ved å samanlikne to brør; der den eine studerte, mens den andre var heima på garden og las, og at seinare i livet til dei to, var det den som var heima som vart klokast, gjennom erfaringane han hadde fått frå livet på garden. Han sa og at den broren som hadde vore heima kanskje ikkje snakka like fint som broren, men at han var meir sjølvtenkjande og hadde meir vit, og at han ikkje brukte så mykje kompliserte ord og talemåtar som han som hadde studert.

I det første avsnittet seier Vinje at ungdommen les for mykje og tenkjer for lite, og det kan eg sjå meg delvis einig i, fordi at det er altfor mange som ikkje tenkjer før dei handlar no om dagen, men det er ikkje nødvendigvis lesing som har skylda for dette, sidan det og kan komme mykje bra ut frå lesing, som til dømes litt spenning viss ein les noko ein synes er spennande.

Diktoppgåve til norsken

Eg er nokon


Eg er Nokon! Kven er du?


Er du Nokon, vil du tru?

Då er vi to like, men hør;

Sauene brekar – i flokk



Så dumt å vera Ingen

Så einsam, som ein varg

Å ule ut i mørke natta

Til kvar einaste ein blir arg